हेटौँडा । बागमती प्रदेशमा मानव अधिकार उल्लंघन तथा ज्यादतीका घटनामा उल्लेखनीय वृद्धि भएको तथ्य सार्वजनिक भएको छ। अनौपचारिक क्षेत्र सेवा केन्द्र (इन्सेक) ले सार्वजनिक गरेको मानव अधिकार वर्ष पुस्तक–२०२५ अनुसार प्रदेशभर कुल ३ हजार १ सय ९६ जना विभिन्न घटनाबाट पीडित भएका छन्।
तथ्यांकले सन् २०२४ को तुलनामा २०२५ मा उल्लंघनका घटनामा वृद्धि भएको स्पष्ट देखाएको छ। अघिल्लो वर्ष राज्यपक्षबाट ३१३ र अन्य पक्षबाट १ हजार ८६४ गरी २ हजार १ सय ७७ जना पीडित भएकोमा यस वर्ष संख्या उल्लेख्य रूपमा बढेको हो।
पीडितमध्ये १ हजार ९५ महिला, २ हजार ९३ पुरुष, ७ जना पहिचान नखुलेका र १ जना यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसंख्यक समुदायका रहेका छन्। राज्यपक्षबाट मात्र १ हजार ९६६ जना प्रभावित भएका छन्, जसमा १८५ महिला र १ हजार ७८१ पुरुष छन्। त्यस्तै अन्य पक्षबाट ९१० महिला र ३१३ पुरुष पीडित बनेका छन्।
जिल्लागत विवरण अनुसार काठमाडौंमा सबैभन्दा धेरै मानव अधिकार उल्लंघनका घटना दर्ता भएका छन्। यहाँ राज्यपक्षबाट १ हजार ८०० र अन्य पक्षबाट ५५५ गरी कुल २ हजार ३५५ घटना भएका छन्। अन्य जिल्लामध्ये चितवनमा २४२, ललितपुरमा ९५, काभ्रेमा ९४, सिन्धुपाल्चोकमा ७७, भक्तपुरमा ७६, धादिङमा ६५, नुवाकोटमा ४७ र मकवानपुरमा ४६ जना पीडित भएका छन्। त्यस्तै रामेछापमा ३५, सिन्धुलीमा ३४, दोलखामा ३३ र रसुवामा सबैभन्दा कम ८ जना पीडित रहेका छन्।
यद्यपि, केही क्षेत्रमा सुधार देखिएको छ। बाल अधिकार हननका घटना २०२४ मा ५५७ रहेकोमा २०२५ मा घटेर २२९ मा झरेका छन्। महिला अधिकार उल्लंघनका घटना पनि १ हजार ७७ बाट घटेर ६२० मा सीमित भएका छन्।
इन्सेक बागमती प्रदेशका अनुसार जातीय विभेदका ३ वटा घटना दर्ता भएका छन्। साथै, प्रदेशभर ४८ जनाको कारागारमा र १ जनाको हिरासतमा ज्यान गएको छ। त्यस्तै, यस वर्ष राज्यपक्षबाट ४४ र अन्य पक्षबाट ५० गरी कुल ९४ जनाको हत्या भएको विवरणमा उल्लेख गरिएको छ।
